Pułapka 39 bilionów długów USA: szum wokół sztucznej inteligencji maskuje prawdziwe zagrożenie – dlaczego góra długów USA zagraża globalnemu systemowi finansowemu

Akcelerator długu Trumpa: Niebezpieczna gra na globalnym rynku obligacji

Nadciąga fala bilionów dolarów: Jak uzależnienie Ameryki od długów podnosi globalne stopy procentowe

Podczas gdy globalne rynki akcji ścigają się z jednej technologicznej hossy w drugą, a sztuczna inteligencja dominuje na pierwszych stronach gazet, w tle narasta burza, która może wstrząsnąć całym globalnym systemem finansowym. Amerykański dług publiczny rośnie w niespotykanym dotąd tempie, nieubłaganie zbliżając się do 40 bilionów dolarów. Ale prawdziwym problemem nie jest tylko astronomiczna kwota. To fatalne połączenie rosnących płatności odsetek i bezprecedensowej fali refinansowania, które wywiera ogromną presję na rynek amerykańskich obligacji skarbowych – fundament globalnej gospodarki. Jednocześnie historycznie duzi nabywcy, tacy jak Chiny i Japonia, stopniowo się wycofują, a geopolityczne rozłamy przyspieszają odchodzenie od dolara amerykańskiego. Co się stanie, gdy świat przestanie bezmyślnie finansować amerykański dług? Niniejsza analiza rzuca światło na strukturalną pułapkę zadłużenia największej gospodarki świata i pokazuje, dlaczego kolejny poważny kryzys może mieć swoje źródło nie na rynku akcji, ale na rynku obligacji – z dalekosiężnymi konsekwencjami dla inwestorów, stóp procentowych i globalnego dobrobytu.

Tempo wzrostu amerykańskiego długu publicznego jest bezprecedensowe w historii. Od początku prezydentury Trumpa w 2017 roku dług brutto USA praktycznie się podwoił – z 19,9 biliona dolarów w styczniu 2017 roku do ponad 39 bilionów dolarów obecnie.

Nadciąga fala bilionów dolarów: Kiedy cisza staje się najgroźniejszym zagrożeniem

Ameryka kupuje sobie drogę do ruiny, a reszta świata przygląda się temu tak długo, jak może

Największe zagrożenie dla rynków finansowych często pojawia się tam, gdzie niewielu inwestorów zwraca na nie uwagę. Podczas gdy Wall Street ogarnia euforia związana ze sztuczną inteligencją, a akcje spółek technologicznych osiągają nowe rekordy, w tle narasta ryzyko strukturalne, którego skala przyćmiewa wszystko, co wstrząsnęło rynkami finansowymi w ostatnich dekadach. Rynek amerykańskich obligacji skarbowych – system nerwowy globalnego systemu finansowego – znajduje się pod coraz większą presją, a przyczyną nie jest nagły kryzys ani szok zewnętrzny, lecz wynik wieloletniej nadmiernej pewności siebie w sprawach fiskalnych największej gospodarki świata.

Prawdziwy problem nie leży w krótkotrwałych zakłóceniach, lecz w procesie, który narastał latami i teraz nabiera tempa. Stany Zjednoczone znajdują się w sytuacji, w której eksplodujące deficyty budżetowe, astronomiczne potrzeby refinansowania i przewidywany problem popytu na obligacje rządowe zbiegają się – a ta triada może fundamentalnie wstrząsnąć fundamentami globalnego systemu finansowego. Każdy, kto uważa to za przesadę, powinien spojrzeć na surowe liczby. Na początku czerwca 2026 roku całkowity dług publiczny USA wynosił 39,20 bln dolarów, z czego 31,60 bln dolarów przypada na dług publiczny – jest to dług, który faktycznie musi być finansowany na rynkach kapitałowych. W ciągu jednego roku całkowity dług wzrósł o kolejne 2,99 bln dolarów, co odpowiada dziennemu wzrostowi o ponad 8 mld dolarów.

Wzrost zadłużenia i jego nowy wymiar

Tempo wzrostu amerykańskiego długu publicznego jest bezprecedensowe w historii. Od początku prezydentury Trumpa w 2017 roku dług brutto USA praktycznie się podwoił – z 19,9 biliona dolarów w styczniu 2017 roku do ponad 39 bilionów dolarów obecnie. Szczególnie alarmująca jest nie tylko jego bezwzględna wartość, ale także tempo akumulacji. Każdy nowy bilion dolarów długu jest akumulowany w coraz krótszym okresie: między październikiem 2020 roku a marcem 2026 roku ponad bilion dolarów nowego długu nagromadziło się w ciągu zaledwie pięciu miesięcy, a rząd musiał pożyczyć 308 miliardów dolarów tylko w lutym 2026 roku.

Biuro Budżetowe Kongresu (CBO) prognozuje deficyt federalny w wysokości 1,9 biliona dolarów na rok fiskalny 2026, co stanowi 5,8% produktu krajowego brutto. Jeszcze bardziej alarmujące są te prognozy: do 2036 roku deficyt ma wzrosnąć do 3,1 biliona dolarów, a dług publiczny osiągnie wówczas 120% PKB – poziom ostatni odnotowany tuż po II wojnie światowej. W swojej rozszerzonej 30-letniej prognozie CBO szacuje, że relacja długu do PKB może wzrosnąć do 175%. Niektórzy niezależni ekonomiści, którzy biorą również pod uwagę ukryte zobowiązania z tytułu programów zabezpieczenia społecznego, szacują rzeczywisty deficyt budżetowy USA na nawet 100 bilionów dolarów.

Szczególnie istotne jest pytanie, jak długo rynki będą tolerować obecne tempo akumulacji długu. Ekonomiści i decydenci fiskalni są niezwykle jednomyślni w opinii, że obecna ścieżka fiskalna jest nie do utrzymania. Model Budżetowy Penn Wharton obliczył, że bez istotnych zmian w polityce, w ciągu około 20 lat Stany Zjednoczone mogłyby znaleźć się w sytuacji, w której amerykańskie obligacje skarbowe nie mogłyby być już refinansowane po stawkach rynkowych – co wymusiłoby albo jawne niewypłacalność w zakresie odsetek, albo dorozumianą dewaluację poprzez inflację.

Płatności odsetek rosnącym zagrożeniem dla budżetu państwa

Wraz ze wzrostem zadłużenia, obciążenie odsetkami rośnie do poziomu, który alarmuje nawet doświadczonych decydentów w polityce fiskalnej. W roku fiskalnym 2026 odsetki netto od długu publicznego przekroczyły bilion dolarów po raz pierwszy w historii Stanów Zjednoczonych – kwota ta jest nie tylko wyższa niż wydatki Departamentu Obrony, ale także prawie trzykrotnie wyższa niż odsetki w 2020 roku, kiedy rozpoczęto finansowanie pandemii. Tylko w pierwszych trzech miesiącach roku fiskalnego 2026 na spłatę odsetek przeznaczono 346 miliardów dolarów, co stanowiło 14% całkowitych wydatków federalnych w tym okresie.

CBO przewiduje, że do 2035 roku odsetki netto wzrosną do prawie 1,8 biliona dolarów rocznie. Według obecnych prognoz JEC, koszty odsetek osiągną 13,95% całkowitych wydatków federalnych w roku fiskalnym 2026, wzrosną do 14,25% w 2027 roku i wzrosną do 14,94% w 2028 roku. Oznacza to, że prawie jeden na siedem dolarów wydatków federalnych jest wydawany nie na infrastrukturę, opiekę zdrowotną, edukację czy obronność, ale po prostu na obsługę zadłużenia – odsetek ten rośnie z roku na rok.

Porównanie tego trendu z innymi dużymi gospodarkami jeszcze bardziej uwypukla problem strukturalny. Niemcy, Francja i Japonia również mogą mieć znaczny poziom długu publicznego, ale żaden z tych krajów nie stoi w obliczu tak szybko rosnącego obciążenia odsetkami, wynikającego z połączenia wysokiego poziomu zadłużenia i rosnących rynkowych stóp procentowych. Ten efekt odsetek składanych na poziomie rządowym – wyższe zadłużenie generujące wyższe płatności odsetkowe, które z kolei wymuszają zaciąganie nowych długów – stanowi sedno dynamiki, którą wielu analityków nazywa strukturalną pułapką zadłużenia.

Fala refinansowania – miecz Damoklesa wiszący nad rynkami

Oprócz trwającego deficytu, Stany Zjednoczone stoją przed kolejnym, dotychczas niedocenianym wyzwaniem: masową falą refinansowania zapadających obligacji rządowych. Około 33% wszystkich publicznych, zbywalnych obligacji USA zapadnie w ciągu najbliższych dwunastu miesięcy i będzie musiało zostać ponownie wyemitowane po obowiązujących rynkowych stopach procentowych. Biuro Odpowiedzialności Rządu (Government Accountability Office) potwierdziło, że w samym roku fiskalnym 2026 papiery wartościowe o wartości 9,7 biliona dolarów będą wymagały refinansowania – w połączeniu z trwającymi deficytami, co oznacza, że ​​łączna wolumen emisji w tym roku może przekroczyć 11 bilionów dolarów. Jest to wolumen, którego żaden współczesny rynek obligacji nie wchłonął nigdy na taką skalę.

Jednocześnie, najnowsze dokumenty Departamentu Skarbu USA i Komitetu Doradczego ds. Pożyczek Skarbu Państwa (TBAC) pokazują, że rząd będzie potrzebował dodatkowych 1,3 biliona dolarów netto pożyczek na rynkach kapitałowych w latach 2027-2028, ponad obecnie planowane wolumeny emisji – lukę, którą TBAC wyraźnie wskazał jako wyzwanie finansowe na nadchodzące lata na swoim ostatnim posiedzeniu w maju 2026 roku. Średnie oprocentowanie wszystkich rynkowych długów rządowych wynosi obecnie 3,386%, w porównaniu z zaledwie 1,485% pięć lat temu. Oznacza to, że obligacje wyemitowane po jednym lub dwóch procentach w okresie zerowych stóp procentowych są obecnie refinansowane po czterech do pięciu procentach – co oznacza drastyczny wzrost obciążenia odsetkami od każdej wyemitowanej obligacji.

Ta fala refinansowania jest w dużej mierze wynikiem przemyślanej strategii emisji krótkoterminowych, realizowanej w ostatnich latach. Gdy stopy procentowe były niskie, Departament Skarbu emitował nieproporcjonalnie dużą liczbę obligacji krótkoterminowych, aby skorzystać z niskich stóp procentowych. Teraz ta strategia przynosi odwrotny skutek: średni okres pozostały do ​​spłaty długu rządowego USA wynosi obecnie zaledwie 70 miesięcy – mniej niż sześć lat – i tym samym spadł do historycznie niskiego poziomu. Im krótsze terminy zapadalności, tym częściej obligacje wymagają refinansowania, a wahania stóp procentowych mają bardziej bezpośredni wpływ na budżet.

Kto nadal kupuje i dlaczego to pytanie staje się coraz bardziej pilne

Gwałtowny wzrost podaży amerykańskich obligacji skarbowych uwypukla centralne pytanie, które od dawna wydawało się oczywiste: Kto właściwie kupuje te obligacje? Przez dekady trzy główne grupy nabywców stanowiły solidny fundament rynku: zagraniczne banki centralne i państwowe fundusze majątkowe, Rezerwa Federalna oraz krajowe instytucje, takie jak fundusze emerytalne, towarzystwa ubezpieczeniowe i banki komercyjne. Wszystkie trzy filary zaczynają teraz pękać.

Chiny, niegdyś największy zagraniczny wierzyciel Stanów Zjednoczonych, zmniejszyły swoje zasoby amerykańskich obligacji skarbowych o prawie połowę od szczytu 1,32 biliona dolarów w listopadzie 2013 roku. W październiku 2025 roku chińskie zasoby spadły do ​​688,7 miliarda dolarów – najniższego poziomu od 17 lat. W 2022 roku Pekin zmniejszył swoje zasoby o 173,2 miliarda dolarów, w 2023 roku o 50,8 miliarda dolarów, a w 2024 roku o kolejne 57,3 miliarda dolarów. W lipcu 2025 roku Chiny wycofały swoje zasoby o 35,8 miliarda dolarów, co stanowi największą redukcję od prawie dwóch lat. U podstaw tego rozwoju leżą względy strategiczne: dywersyfikacja rezerw walutowych, zwiększenie akumulacji złota i zmniejszenie zależności od aktywa, które znalazło się w ogniu krzyżowym konfliktu geopolitycznego z Waszyngtonem.

Japonia, obecnie największy zagraniczny posiadacz amerykańskich obligacji skarbowych, z aktywami o wartości około 1,1–1,4 biliona dolarów, nie jest już stabilnym podmiotem. Utrzymująca się słabość jena wielokrotnie zmusza Tokio do interwencji na rynku walutowym, zazwyczaj finansowanych poprzez sprzedaż amerykańskich obligacji skarbowych. Tylko między 28 kwietnia a 27 maja 2026 roku Japonia interweniowała, wydając 11,73 biliona jenów (około 73,4 miliarda dolarów), co spowodowało historyczny spadek japońskich rezerw walutowych o 75,6 miliarda dolarów. Jednocześnie japońskie władze podkreślają, że dalsze interwencje będą zorganizowane w taki sposób, aby nie doprowadzić do wzrostu rentowności amerykańskich obligacji – cel, który trudno pogodzić z faktyczną wymuszoną sprzedażą obligacji skarbowych.

Gdy zagraniczne banki centralne przestają być wiarygodnymi nabywcami, presja na krajowych nabywców i Rezerwę Federalną wzrasta. Fed oficjalnie zakończył program zacieśniania ilościowego (QT) w grudniu 2025 roku – w momencie, gdy jego bilans ustabilizował się na poziomie około 6,2 biliona dolarów. Chociaż Fed nie jest już aktywnym sprzedawcą na rynku, nie jest też już dodatkowym nabywcą. Rynek musi sam wchłonąć rosnącą podaż.

Sygnały aukcyjne: co ujawnia stosunek ofert do pokrycia

Najbardziej wiarygodne i najmniej podatne na manipulację informacje o stanie rynku obligacji w czasie rzeczywistym pochodzą z aukcji na rynku pierwotnym. Dla każdej emisji amerykańskich obligacji skarbowych obliczany jest tam wskaźnik bid-to-cover – stosunek wszystkich otrzymanych ofert do faktycznej liczby wyemitowanych obligacji. Wartość 2,0 lub wyższa jest uznawana za oznakę wystarczająco dużego popytu. Aktualne dane z aukcji przedstawiają zniuansowany, ale generalnie niepokojący obraz.

Na ostatniej aukcji 10-letnich obligacji skarbowych USA w lipcu 2026 r. wskaźnik bid-to-cover wyniósł zaledwie 2,35 – najniższy poziom od sierpnia 2024 r. Tak zwani dealerzy pierwotni, duże banki z Wall Street, które muszą pełnić rolę ostatecznych nabywców w aukcjach obligacji skarbowych, nabyli 16,2% całkowitego wolumenu emisji – najwyższy udział od roku. Wysoki poziom przejęcia przez dealerów pierwotnych jest sygnałem ostrzegawczym: wskazuje, że zbyt mało innych inwestorów było chętnych do zakupu papierów wartościowych po cenach rynkowych i że banki musiały najpierw dodać te obligacje do swoich portfeli. Historycznie średni wskaźnik bid-to-cover dla 10-letnich obligacji skarbowych wynosił 2,54; obecnie waha się on od 2,35 do 2,40, w zależności od aukcji, i tym samym jest stale niższy od średniej długoterminowej.

Błędem byłoby jednak snucie całkowicie pesymistycznego obrazu. W kwietniu 2025 r. aukcja 10-letnich obligacji skarbowych nadal charakteryzowała się bardzo dużym popytem, ​​ze wskaźnikiem bid-to-cover na poziomie 2,67 i rekordowym udziałem oferentów pośrednich na poziomie 71,9%. Rynek oscyluje zatem między okresami silnego i sporadycznie rozczarowującego popytu. Jeśli chodzi o trend strukturalny, obraz jest bardziej przejrzysty: udział nabywców zagranicznych (tzw. oferentów pośrednich, do których zaliczają się zagraniczne banki centralne) średnio nieznacznie spada, podczas gdy udział krajowych nabywców instytucjonalnych i głównych dealerów ma tendencję wzrostową – co sugeruje stopniową erozję globalnej bazy popytu.

Dylemat stóp procentowych i błędne koło długu publicznego

Za pozornie technicznymi wydarzeniami na rynku obligacji kryje się fundamentalny dylemat ekonomiczny, który coraz bardziej ogranicza możliwości polityczne Stanów Zjednoczonych. Jeśli popyt na nowe obligacje skarbowe USA nie nadąża za rosnącą podażą, rentowność musi wzrosnąć, aby przyciągnąć nowych inwestorów. Jednak rosnące rentowności oznaczają spadek cen istniejących obligacji – stratę, którą wszyscy posiadacze obligacji skarbowych, od funduszy emerytalnych po towarzystwa ubezpieczeniowe, odczuwają bezpośrednio w swoich bilansach.

Rentowność 10-letnich obligacji skarbowych USA – najważniejszego benchmarku na globalnym rynku kapitałowym – pozostawała dotychczas zauważalnie zmienna w 2026 roku, oscylując wokół 4,4–4,5%. Rentowność obligacji 30-letnich wynosiła ostatnio 4,84%. W porównaniu z najniższym poziomem poniżej 4% na koniec 2024 roku, jest to znaczący wzrost, który bezpośrednio wpływa na koszt wszelkiego finansowania oprocentowanego w gospodarce amerykańskiej. Wyższe stopy procentowe oznaczają wyższe ceny kredytów hipotecznych, wyższe ceny kredytów korporacyjnych, wyższe koszty finansowania dla małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP) oraz niższe wyceny akcji o wysokich wskaźnikach cena/zysk (P/E).

Strukturalnie niebezpiecznym aspektem tego zjawiska jest samonapędzający się charakter tej spirali. Wyższe stopy procentowe zwiększają koszty refinansowania istniejącego długu USA. To dodatkowo zwiększa deficyt, ponieważ rosną płatności odsetkowe. Większy deficyt wymaga większej liczby emisji obligacji rządowych. Większa liczba obligacji rządowych na rynku zwiększa podaż i – bez odpowiedniego wzrostu popytu – obniża cenę tych papierów wartościowych, co z kolei prowadzi do wzrostu rentowności. Cykl się zamyka i nasila. Mechanizm ten jest określany w literaturze ekonomicznej mianem „dominacji fiskalnej”: stanu, w którym potrzeba finansowania wydatków rządowych skutecznie dominuje w polityce pieniężnej i coraz bardziej ogranicza pole manewru banku centralnego.

Nasze amerykańskie doświadczenie w rozwoju biznesu, sprzedaży i marketingu – Zdjęcie: Xpert.Digital

Obszary zainteresowań branży: B2B, digitalizacja (od AI do XR), inżynieria mechaniczna, logistyka, odnawialne źródła energii i przemysł

Więcej informacji tutaj:

• Centrum Biznesu Ekspertów

Centrum tematyczne oferujące spostrzeżenia i wiedzę specjalistyczną:

• Platforma wiedzy obejmująca gospodarki globalne i regionalne, innowacje i trendy branżowe
• Zbiór analiz, spostrzeżeń i informacji ogólnych na temat obszarów, na których się koncentrujemy
• Miejsce, w którym można zdobyć wiedzę i informacje na temat bieżących wydarzeń w biznesie i technologii
• Centrum dla firm poszukujących informacji na temat rynków, cyfryzacji i innowacji branżowych

Obligacje skarbowe USA jako globalny punkt odniesienia – i co oznaczałoby ich załamanie

Prawdziwy potencjał eksplozji dynamiki długu USA leży nie tylko w amerykańskiej polityce fiskalnej. Leży on w systemowej roli, jaką amerykańskie obligacje skarbowe odgrywają w globalnym systemie finansowym. Rentowność 10-letnich amerykańskich obligacji skarbowych stanowi punkt odniesienia dla praktycznie niezliczonej liczby kontraktów finansowych na całym świecie. Oprocentowanie kredytów hipotecznych, obligacje korporacyjne, instrumenty pochodne, modele wyceny akcji i nieruchomości – niemal każda decyzja finansowa we współczesnej gospodarce globalnej jest bezpośrednio lub pośrednio powiązana z wynikami tego punktu odniesienia.

Utrzymujący się wzrost tej rentowności nie tylko zwiększa koszt długu publicznego USA, ale także wprawia w ruch globalną spiralę rosnących kosztów. Firmy na całym świecie emitujące obligacje denominowane w dolarach amerykańskich odnotowują wzrost kosztów refinansowania. Rynki wschodzące, które i tak już odczuwają skutki silnego dolara amerykańskiego i wysokiego zadłużenia w dolarach, znajdują się pod dodatkową presją. Fundusze emerytalne i firmy ubezpieczeniowe, które historycznie utrzymują duże zasoby amerykańskich obligacji skarbowych jako bezpiecznej przystani, ponoszą straty księgowe. Międzynarodowy Fundusz Walutowy i Bank Światowy wyraźnie wskazały na te ryzyka rozprzestrzeniania się w swoich ostatnich prognozach fiskalnych.

Szczególnie istotny jest fakt, że nadal nie ma realnej alternatywy dla amerykańskich obligacji skarbowych jako globalnej bezpiecznej przystani. Euro, jen i funt brytyjski mogą odgrywać rolę w pewnych kontekstach portfelowych, ale sama wielkość i płynność rynku amerykańskich obligacji skarbowych jest niezrównana. Dolar amerykański nadal stanowi prawie 60 procent światowych rezerw walutowych, podczas gdy euro zaledwie około 20 procent. Koniec dominacji dolara nie jest przewidywalny w krótkim okresie, po prostu dlatego, że brakuje wiarygodnych alternatyw – ale tego faktu nie należy interpretować jako oznaki samozadowolenia. Oznacza to po prostu, że utrata zaufania do amerykańskich obligacji skarbowych uderzyłaby proporcjonalnie mocniej w globalne rynki finansowe, ponieważ nie ma alternatywnych opcji.

Geopolityka jako ryzyko fiskalne — Chiny, BRICS i postępująca dedolaryzacja

Oprócz mechanizmów czysto ekonomicznych, na znaczeniu zyskuje czynnik geopolityczny: strategiczna decyzja coraz większej liczby krajów o zmniejszeniu uzależnienia od dolara amerykańskiego i amerykańskich obligacji skarbowych. Proces ten, znany jako dedolaryzacja, nie jest reakcją rynku na wahania rentowności, lecz politycznie motywowaną realokacją rezerw walutowych – i postępuje powoli, ale systematycznie.

Chiny są najbardziej znanym, ale bynajmniej nie jedynym, graczem w tym trendzie. Brazylia, Rosja, Indie i szereg gospodarek średniej wielkości znacząco zwiększyły swoje rezerwy złota w ostatnich latach i zmniejszyły udział amerykańskich obligacji skarbowych w swoich rezerwach walutowych. Po zamrożeniu rezerw walutowych w 2022 roku w następstwie wojny na Ukrainie, Rosja praktycznie wyeliminowała swoje rezerwy amerykańskich obligacji skarbowych – decyzja ta stała się wzorem dla innych krajów o napiętych stosunkach z Waszyngtonem. Zamrożenie rosyjskich rezerw było sygnałem ostrzegawczym dla wielu banków centralnych na całym świecie: rezerwy denominowane w dolarach są potencjalnie narażone na zachodnie sankcje w konfliktach geopolitycznych. Uświadomienie sobie tego faktu znacznie przyspieszyło wysiłki na rzecz dywersyfikacji poza zachodnie instytucje finansowe.

Jednocześnie konflikt handlowy USA – a w szczególności drastyczne cła na chiński import wprowadzone przez administrację Trumpa, sięgające nawet 145% – zwiększają presję na Pekin, by użył dźwigni ekonomicznych, które mogłyby zaszkodzić Stanom Zjednoczonym. Przyspieszona redukcja amerykańskich obligacji skarbowych byłaby najskuteczniejszym instrumentem finansowym, jaki Chiny mogłyby zastosować w tym kontekście. Fakt, że Pekin jak dotąd korzystał z tego instrumentu oszczędnie, nie wynika z braku woli, ale raczej z faktu, że zbyt gwałtowna wyprzedaż osłabiłaby jego własne aktywa rezerwowe. Kierunek jest jednak jasny: presja geopolityczna przyspiesza zmianę popytu, która będzie postępować w tym samym kierunku przez kolejne lata.

Polityka fiskalna ery Trumpa – akcelerator długu zamiast konsolidatora budżetu

Program polityczny administracji Trumpa ponosi szczególną odpowiedzialność za obecną nierównowagę fiskalną. Ustawa budżetowa znana jako „One Big Beautiful Bill”, uchwalona w 2025 roku, rozszerza i rozszerza obniżki podatkowe z pierwszej kadencji Trumpa oraz dodaje nowe programy wydatków, zgodnie z szacunkami NBER i CBO. W rezultacie oczekuje się, że skumulowane obciążenie długiem wzrośnie o dodatkowe 29 punktów procentowych PKB do 2054 roku w porównaniu z poprzednimi prognozami. Jeśli tymczasowe przepisy staną się trwałe, przewiduje się, że relacja długu do PKB osiągnie 199% w 2054 roku.

Jednocześnie Departament Skarbu odnotowuje wyższe dochody z ceł – w pierwszej połowie roku fiskalnego 2026 wzrosły one o 272%, czyli o 128 mld dolarów, w porównaniu z rokiem poprzednim. Dochody te mogą jednak jedynie nieznacznie złagodzić problem deficytu strukturalnego. W tym samym okresie znacząco wzrosły również wydatki: same wydatki na opiekę zdrowotną (Medicare i Medicaid) wzrosły o 7%, czyli o 59 mld dolarów. Trend zadłużenia utrzymuje się pomimo częściowego wzrostu dochodów. Tymczasem cel wyznaczony przez Sekretarza Skarbu Scotta Bessenta, jakim jest redukcja deficytu do 3% PKB, pozostaje politycznym mrzonką bez wystarczających podstaw fiskalnych, biorąc pod uwagę prognozę CBO na poziomie 5,8% na rok fiskalny 2026.

Zmiana strukturalna na rynku kapitałowym – kiedy popyt musi się dostosować

Malejący popyt ze strony zagranicznych banków centralnych i rosnący napływ nowych emisji obligacji skarbowych muszą zostać zrekompensowane. Rynek znajduje na to sposoby – ale za cenę. Krajowi nabywcy, a mianowicie fundusze emerytalne, towarzystwa ubezpieczeniowe, fundusze rynku pieniężnego i banki komercyjne, znacznie zwiększyli w ostatnich latach swoje zasoby amerykańskich obligacji skarbowych. Do tego dochodzą strukturalne zmiany w ramach regulacyjnych dla banków: niedawno znowelizowane przepisy dotyczące podwyższonego wskaźnika dźwigni finansowej (eSLR) dają bankom większą swobodę w uwzględnianiu amerykańskich obligacji skarbowych w swoich bilansach bez narażania podstawowych wymogów kapitałowych – jest to celowa decyzja polityczna mająca na celu wsparcie rynku obligacji skarbowych.

Jednocześnie postępuje proces przejścia na centralny system rozliczeniowy dla amerykańskich obligacji skarbowych, którego termin upływa pod koniec 2026 lub w połowie 2027 roku. System ten ma na celu poprawę płynności i stabilności rynku w perspektywie długoterminowej poprzez ograniczenie ryzyka kontrahenta. Takie zmiany strukturalne są rozsądne, ale nie rozwiązują fundamentalnego problemu przytłaczającej skali emisji. Po prostu łagodzą mechanizmy absorpcji – o ile utrzymane zostanie ogólne zaufanie inwestorów.

Obserwatorzy rynku zwracają zatem szczególną uwagę na relacje między instytucjonalnymi nabywcami krajowymi a inwestorami zagranicznymi. Dopóki kapitał z całego świata będzie swobodnie napływał do amerykańskich obligacji skarbowych, system pozostanie stabilny. Globalne kryzysy – takie jak pandemia COVID-19 czy wojna na Ukrainie – pokazały w przeszłości, że amerykańskie obligacje skarbowe działają jak globalna bezpieczna przystań w takich momentach i, paradoksalnie, wręcz przyciągają napływ kapitału, pomimo faktu, że same Stany Zjednoczone ponosiły odpowiedzialność fiskalną za niektóre z tych kryzysów. Ten przywilej schronienia nie jest jednak niewyczerpany.

Kiedy Ameryka kaszle – jak amerykańskie stopy procentowe zarażają świat

Szybkość, z jaką rośnie amerykański dług publiczny, jest bezprecedensowa w historii. Od początku prezydentury Trumpa w 2017 roku, dług brutto USA praktycznie się podwoił – z 19,9 biliona dolarów w styczniu 2017 roku do ponad 39 bilionów dolarów obecnie. – Zdjęcie: Xpert.Digital

Ogromny dług publiczny USA nie jest już wyłącznie problemem budżetowym tego kraju, ale głównym motorem globalnego wzrostu stóp procentowych. Ponieważ amerykańskie obligacje skarbowe są uznawane za globalny punkt odniesienia dla bezpiecznych inwestycji, zmiany stóp procentowych w tym kraju nieuchronnie zmuszają inne kraje do dostosowania własnej polityki pieniężnej – kanału transmisyjnego, który w dobie globalizacji rynków kapitałowych działa szybciej i bardziej nieubłaganie niż kiedykolwiek wcześniej.

Mechanizm leżący u jego podstaw jest równie prosty, co znaczący: Stany Zjednoczone muszą stale emitować nowe obligacje rządowe, aby refinansować rosnącą górę długu, która obecnie wynosi prawie 40 bilionów dolarów. Aby przyciągnąć wystarczającą liczbę inwestorów na tak gigantyczną emisję, konieczne jest oferowanie rentowności sięgających niekiedy znacznie ponad cztery procent. Te stosunkowo atrakcyjne stopy procentowe w USA działają niczym siła grawitacyjna dla globalnego kapitału: inwestorzy z Europy, Azji i rynków wschodzących wycofują środki i kierują je do strefy dolara. To wywiera presję na inne banki centralne, ponieważ bierność skutkowałaby odpływem kapitału i dewaluacją walut.

Mechanizm ten jest historycznie udowodniony i szczególnie widoczny w obecnym cyklu. Europejski Bank Centralny musiał kilkakrotnie korygować swoją politykę stóp procentowych, częściowo ze względu na presję na spadek kursu euro ze strony stóp procentowych w USA. Japonia zainwestowała już 11,73 bln jenów w interwencje na rynku walutowym w 2026 roku, głównie dzięki przewadze dolara amerykańskiego nad jenem w zakresie stóp procentowych. Rynki wschodzące, których dług publiczny denominowany jest w dolarach amerykańskich, odnotują wzrost realnego obciążenia długiem, jeśli dolar pozostanie silny, a stopy procentowe w USA pozostaną wysokie.

Historycznie rzecz biorąc, takie gwałtowne cykle zadłużenia rzadko kończą się drastycznymi niewypłacalnościami państw, a raczej stopniową dewaluacją w wyniku wysokiej inflacji. Rządy, które nie są już w stanie zrównoważyć presji fiskalnej poprzez środki oszczędnościowe lub wzrost gospodarczy, uciekały się w przeszłości do dodruku pieniędzy – w rezultacie wierzyciele byli de facto wywłaszczani bez formalnego ogłoszenia niewypłacalności. Obecne dyskusje wokół administracji Trumpa dotyczące potencjalnych planów restrukturyzacji długu – znanych również jako „Porozumienie Mar-a-Lago” – powodują dodatkową niepewność na rynkach finansowych i skłaniają wierzycieli do ponownej oceny premii zaufania dla amerykańskich obligacji skarbowych.

Rosnąca globalna pułapka zadłużenia wywiera presję na międzynarodowe banki centralne, takie jak Fed i EBC, aby podjęły działania, zarówno wewnętrzne, jak i zewnętrzne. Poniższe porównanie pokazuje bezpośrednie skutki polityki fiskalnej w USA i ich globalne konsekwencje:

Scenariusze na przyszłość – między dostosowaniem, inflacją i stratą w efekcie domina

Biorąc pod uwagę opisaną dynamikę, można zarysować trzy główne scenariusze na przyszłość w średnim okresie, ilustrujące zakres możliwych wydarzeń.

W pierwszym, najbardziej optymistycznym scenariuszu, osiągnięta zostanie stopniowa konsolidacja fiskalna. Wzrost gospodarczy – napędzany wzrostem produktywności dzięki sztucznej inteligencji i automatyzacji – zwiększy dochody podatkowe, a umiarkowana dyscyplina wydatkowa stopniowo zmniejszy deficyt. Popyt na amerykańskie obligacje skarbowe pozostaje wystarczająco wysoki, ponieważ prywatni inwestorzy na całym świecie nadal inwestują w nie z powodu braku alternatyw. Rentowność obligacji skarbowych stabilizuje się na wysokim, ale stabilnym poziomie. Ten scenariusz zakłada, że ​​ani szok polityczny, ani kryzys zewnętrzny nie zakłócą kruchej równowagi.

W drugim, bardziej prawdopodobnym scenariuszu, machina długu nadal będzie działać na pełnych obrotach, a Fed prędzej czy później będzie zmuszony ponownie działać jako nabywca amerykańskich obligacji skarbowych – posunięcie znane w żargonie finansowym jako „dominacja fiskalna”, które w rzeczywistości importuje inflację. Powrót do luzowania ilościowego w celu wsparcia rynku obligacji skarbowych byłby balansowaniem na granicy stabilizacji długu a utratą siły nabywczej w i tak już inflacyjnym otoczeniu. Kraje, które obrały tę drogę – Japonia jest tu najbardziej wyrazistym przykładem – pokazały, że wyjście ze spirali zadłużenia poprzez finansowanie przez bank centralny osłabia walutę w dłuższej perspektywie.

Trzeci i najgroźniejszy scenariusz zakłada utratę zaufania wywołaną katastrofą aukcyjną, nieoczekiwaną decyzją polityczną lub zewnętrznym wstrząsem, który gwałtownie zmieni globalny apetyt na ryzyko. W takim przypadku rentowność mogłaby gwałtownie wzrosnąć, rynki finansowe na całym świecie mogłyby zostać zdestabilizowane, a linie kredytowe dla przedsiębiorstw i konsumentów mogłyby zostać drastycznie zacieśnione. Prawdopodobieństwo takiego wstrząsu jest trudne do oszacowania – nie jest wysokie, ale nie jest też zerowe, a bufory fiskalne dostępne w poprzednich kryzysach są obecnie znacznie mniejsze.

Ukryte ryzyko odzwierciedlone na rynkach obligacji

Bravos Research i rosnąca liczba niezależnych analityków nie ostrzegają przed rychłym załamaniem. Byłoby to przesadą i niedoszacowaniem rzeczywistej odporności systemu. To, co opisują, jest bardziej subtelne, a zatem trudniejsze do zakomunikowania: postępująca erozja stabilności strukturalnej, objawiająca się drobnymi sygnałami – słabszymi wynikami aukcji, rosnącymi różnicami między cenami ofertowymi a cenami, stopniowym spadkiem popytu zagranicznego, stale rosnącym obciążeniem budżetu federalnego odsetkami oraz matematycznie niemal niemożliwym do zatrzymania wzrostem wolumenu długu.

Przesłanie nie jest tu fatalistyczne, lecz dotyczy świadomości strukturalnej: ci, którzy znają dzisiejsze ryzyko i rozumieją, jak działa globalny rynek obligacji, jak interpretować dane aukcyjne i które siły geopolityczne wpływają na popyt, są w lepszej pozycji – jako inwestorzy, przedsiębiorcy i decydenci polityczni. Rynek obligacji nie jest abstrakcyjną konstrukcją dla profesjonalistów finansowych. To fundament, na którym opierają się stopy procentowe kredytów hipotecznych, finansowanie przedsiębiorstw, wydatki rządowe i ostatecznie oszczędności każdego obywatela. Kiedy ten fundament znajdzie się pod presją, prędzej czy później wszyscy to odczują.

Kolejny poważny test wytrzymałości dla globalnych rynków finansowych może zatem nie wynikać z przegrzania rynku technologicznego, kryzysu bankowego ani recesji. Może on mieć swój początek tam, gdzie emitowane są najbezpieczniejsze na świecie inwestycje – i stają się one coraz mniej bezpieczne: na amerykańskim rynku obligacji skarbowych. Prawdziwym problemem nie jest bowiem to, że Ameryka ma dług. Prawdziwym problemem jest to, że Ameryka nie może już dłużej powstrzymywać się od zaciągania kolejnych zobowiązań – i że świat powoli przestaje w nią wierzyć bez ograniczeń.

☑️ Naszym językiem biznesowym jest angielski lub niemiecki

☑️ NOWOŚĆ: Korespondencja w Twoim ojczystym języku!

Konrad Wolfenstein

Ja i mój zespół chętnie będziemy do Państwa dyspozycji jako osobisty doradca.

Możesz się ze mną skontaktować, wypełniając formularz kontaktowy tutaj [email protected]:lub po prostu dzwoniąc pod numer +49 7348 4088 965. Mój adres e-mail to

Nie mogę się doczekać naszego wspólnego projektu.

☑️ Wsparcie dla MŚP w zakresie strategii, doradztwa, planowania i wdrażania

☑️ Tworzenie lub reorganizacja strategii cyfrowej i digitalizacji

☑️ Rozszerzenie i optymalizacja procesów sprzedaży międzynarodowej

☑️ Globalne i cyfrowe platformy handlowe B2B

☑️ Rozwój biznesu pionierskiego / Marketing / PR / Targi

Rozwiązanie quasi-in-house: Jak Xpert.Digital zamyka luki operacyjne w marketingu i sprzedaży B2B – Inteligentny biznes oparty na treściach – Zdjęcie: Xpert.Digital

Xpert.Digital to branżowy hub B2B oparty na danych, kierowany przez Konrad Wolfenstein . Firma działa jako zewnętrzne, quasi-wewnętrzne rozwiązanie dla partnerów przemysłowych, eliminując luki operacyjne w obszarze marketingu, treści i sprzedaży – bez konieczności angażowania dodatkowych zasobów po stronie klienta.

Więcej informacji tutaj:

• Rozwiązanie quasi-in-house: Jak Xpert.Digital niweluje luki operacyjne w marketingu i sprzedaży B2B – Smart Content-Driven Business