Cła Trumpa przynoszą efekty: amerykańskie firmy masowo ogłaszają bankructwo

„Samolubny cel Ameryki”: Eksperci wydają druzgocący werdykt po pierwszym roku urzędowania Trumpa

Wizja Donalda Trumpa, obejmując urząd w styczniu 2025 roku, była ambitna: miał nadejść złoty wiek amerykańskiej gospodarki, chroniony wysokimi cłami i napędzany ożywieniem produkcji krajowej. Samozwańczy „prezydent od miejsc pracy” obiecywał spadek cen i kwitnący krajobraz. Jednak rok później rzeczywistość bezlitośnie dogania te obietnice – z niszczycielskimi konsekwencjami po obu stronach Atlantyku.

Skutki „Trumpomics 2.0” są otrzeźwiające: zamiast oczekiwanego boomu, gospodarka USA doświadcza historycznej fali bankructw. Ponad 700 firm zbankrutowało, sieci handlowe o ugruntowanej pozycji zamykają swoje podwoje, a niegdyś silny rynek pracy w USA słabnie bardziej niż od czasu kryzysu finansowego w 2009 roku. Szczególnie gorzkie: agresywne cła, które miały w rzeczywistości uderzyć w zagranicznych konkurentów, odbijają się rykoszetem na amerykańskich małych i średnich przedsiębiorstwach.

Ale fale uderzeniowe nie kończą się na granicach USA. Niemiecki sektor eksportowy, a zwłaszcza branża motoryzacyjna i inżynierii mechanicznej, również odczuwa pełną siłę przeciwności protekcjonistycznych. Spadek eksportu i ponure prognozy wzrostu alarmują ekspertów, podczas gdy konsumenci w USA zmagają się z rosnącymi cenami.

W tym artykule szczegółowo przeanalizowano, dlaczego obliczenia rządu USA są błędne, które branże znajdują się na krawędzi załamania oraz dlaczego eksperci mówią o „gospodarczym samobóju”, który może na stałe zmienić światową gospodarkę.

Nadaje się do:

• Wstrząs gospodarczy w USA w 2025 r.: Czy cła Trumpa wywołają historyczną falę bankructw?

Jakie obietnice złożył Trump w kwestii gospodarki i dlaczego są one krytykowane?

Obejmując urząd w styczniu 2025 roku, Donald Trump obiecał bezprecedensowy boom gospodarczy dla Stanów Zjednoczonych. Prezydent ogłosił, że zamierza zostać „najlepszym prezydentem, jakiego Bóg kiedykolwiek stworzył” i obiecał pokonać inflację, obniżyć koszty utrzymania i stworzyć miliony nowych miejsc pracy. Poprzez agresywną politykę celną Trump dążył do zwiększenia produkcji krajowej, zmniejszenia deficytu handlowego i przywrócenia miejsc pracy w Ameryce.

Rzeczywistość jest jednak zupełnie inna. Rok po objęciu urzędu wskaźniki gospodarcze dają do myślenia. Zamiast obiecanych milionów nowych miejsc pracy, w 2025 roku powstało ich zaledwie 584 000 – najsłabszy rok od 2009 roku, nie licząc pandemii COVID-19. Stopa bezrobocia wzrosła do 4,6% do grudnia 2025 roku, osiągając najwyższy poziom od czterech lat. Sytuacja jest szczególnie dramatyczna w sektorze produkcyjnym, który Trump planował wzmocnić: tylko w listopadzie 2025 roku utracono 8000 miejsc pracy w przemyśle.

Obiecana redukcja kosztów utrzymania również się nie zmaterializowała. Zamiast tego ceny nadal rosną, a inflacja utrzymuje się na poziomie 2,7%. Lider większości w Senacie, demokrata Chuck Schumer, oskarżył Trumpa o niewypełnienie kluczowych obietnic wyborczych: „Obiecał obniżyć koszty od pierwszego dnia. A koszty rosną, rosną i rosną”.

Ile amerykańskich firm faktycznie zbankrutowało?

Liczby są alarmujące: ponad 700 amerykańskich firm ogłosiło upadłość w 2025 roku – najwięcej od 2010 roku i o 14% więcej niż w roku poprzednim. Tylko w trzecim kwartale 2025 roku liczba bankructw wzrosła z 23 043 do 24 039. Na szczególną uwagę zasługuje zmiana w sektorach, których to dotyczy: w przeciwieństwie do poprzednich lat, kiedy to głównie dotknięci byli detaliści, w 2025 roku najbardziej ucierpiał sektor przemysłowy – firmy z branży produkcyjnej, transportowej i logistycznej.

W pierwszej połowie 2025 roku odnotowano 17 znaczących bankructw firm o aktywach przekraczających miliard dolarów. Ta łączna liczba bankructw przewyższa poziom sprzed pandemii i stanowi punkt zwrotny w amerykańskiej gospodarce. Eksperci przypisują ten dramatyczny rozwój sytuacji połączeniu wysokich stóp procentowych, ciągłej presji kosztowej, inflacji, a w szczególności skutków polityki celnej Trumpa.

Które sektory są szczególnie dotknięte bankructwami?

Sektor handlu detalicznego został szczególnie dotknięty. Ponad 8000 sklepów sieciowych zamknęło swoje podwoje w 2025 roku. Wśród najbardziej dotkniętych znalazły się Party City, które zamknęło wszystkie 700 swoich sklepów w grudniu 2024 roku po prawie 40 latach działalności, oraz Big Lots, które również porzuciło wszystkie swoje pozostałe lokalizacje. Sieć sklepów z biżuterią modową Claire's po raz drugi ogłosiła upadłość w sierpniu 2025 roku i ogłosiła zamknięcie setek sklepów. W styczniu 2026 roku Saks Global doświadczył jednego z największych bankructw w sektorze handlu detalicznego od czasu pandemii COVID-19 – konglomerat luksusowych domów towarowych, utworzony w 2024 roku w wyniku fuzji Saks Fifth Avenue, Neiman Marcus i Bergdorf Goodman, został zmuszony do złożenia wniosku o ochronę przed bankructwem na podstawie Rozdziału 11.

Sytuacja jest szczególnie trudna dla mniejszych firm. Producent obuwia Crocs stracił 30 procent swojej kapitalizacji rynkowej po ostrzeżeniu o zyskach i oszacował obciążenie cłami na 40 milionów dolarów. Tradycyjne sieci, takie jak Joann Fabrics i Rite Aid, również kilkakrotnie ogłaszały upadłość w krótkim czasie.

Jednak w przeciwieństwie do lat ubiegłych, sektor przemysłowy został w 2025 roku szczególnie mocno dotknięty. Firmy z branży produkcyjnej, transportowej i logistycznej szczególnie ucierpiały z powodu ceł. Powód: wiele z tych firm opiera się na importowanych surowcach i komponentach, których ceny drastycznie wzrosły z powodu ceł. Według analizy, szczególnie narażone są małe sieci handlowe z aktywami poniżej 50 milionów dolarów – ich marże zysku gwałtownie spadły, a 36% z nich jest zagrożonych niewypłacalnością, w porównaniu z zaledwie 12% większych sieci handlowych.

Jak cła wpływają na małe i średnie przedsiębiorstwa?

Dla małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP) cła Trumpa stają się zagrożeniem egzystencjalnym. W przeciwieństwie do dużych korporacji, MŚP nie dysponują ani środkami finansowymi, ani globalnymi strukturami łańcucha dostaw, aby udźwignąć ciężar tych ceł. Liczby są jednoznaczne: 97% wszystkich importerów w USA to małe firmy, a 88% małych firm opiera się na imporcie swoich produktów i usług.

Obciążenie finansowe jest precyzyjnie obliczalne i brutalne: przeciętna mała firma o rocznej sprzedaży na poziomie 1,2 miliona dolarów może stracić od 10 do 15 procent swoich przychodów z powodu wahań taryf. Dodatkowe roczne koszty wynikające z polityki handlowej wynoszą 856 000 dolarów dla typowej małej firmy. Jednocześnie tylko 37 procent tych firm ma dostęp do kredytów biznesowych, aby przetrwać te turbulencje.

Dramatycznym przykładem jest Beth Benike, prezes Baby Tula, małej firmy sprzedającej produkty dla niemowląt. 145-procentowe cła sprawiły, że wysyłka jej towarów z Chin stała się nieopłacalna, narażając ją na ryzyko utraty 160 000 dolarów kosztów produkcji. „Jestem przerażona o swoją firmę i o wszystkie małe firmy w USA” – wyjaśniła zrozpaczona. „Mogłabym stracić dom”.

Sytuację pogarszają ciągłe zmiany w polityce. W ciągu ostatnich dwunastu miesięcy doszło do ośmiu poważnych korekt taryfowych – „politycznego zawirowania”, z którym duże korporacje z doradcami handlowymi i działami prawnymi mogą sobie poradzić, ale małe firmy nie. Banki wymagają wieloletnich biznesplanów do zatwierdzania kredytów, ale gdy cła na środki produkcji mogą wahać się od 0 do 145% co kwartał, prognozy finansowe tracą sens. W rezultacie małe firmy znajdują się w trudnej sytuacji kredytowej.

Grupa właścicieli małych firm połączyła siły i w kwietniu 2025 roku złożyła pozew przeciwko administracji Trumpa. Pięć poszkodowanych firm argumentuje, że nie istnieje żaden stan wyjątkowy, który uzasadniałby drastyczne cła. Nawet gdyby im się to udało, rozpatrzenie sprawy przez sąd mogłoby zająć lata – czasu, którego wiele firm nie ma.

Jakie konkretne cła wprowadził Trump?

Polityka taryfowa administracji Trumpa jest złożona i obejmuje wiele kategorii produktów i krajów. Od września 2025 roku na większość towarów w Unii Europejskiej obowiązuje ogólna stawka celna w wysokości 15%. Szczególnie mocno ucierpiał przemysł motoryzacyjny: pojazdy i części samochodowe również podlegają 15-procentowej stawce celnej, po tym jak Trump początkowo ogłosił 25-procentową.

Cła na stal i aluminium są jeszcze bardziej ekstremalne: obowiązuje stawka ryczałtowa w wysokości 50 procent – ​​i dotyczy to nie tylko czystych wyrobów stalowych, ale także zawartości stali w innych towarach, takich jak maszyny. To rozporządzenie uderza szczególnie mocno w niemiecki sektor budowy maszyn.

Chiny, jako główny konkurent USA, zostały objęte jeszcze surowszymi sankcjami. Cła na chińskie towary tymczasowo wzrosły nawet do 145%. Po intensywnych negocjacjach i porozumieniu zawartym latem 2025 roku, chińskie cła ustabilizowały się na poziomie około 30% dla większości produktów, ale w przypadku niektórych kategorii, takich jak półprzewodniki, nadal obowiązują cła w wysokości 25% lub więcej.

Inne kraje również nie zostały oszczędzone. Korea Południowa stanęła w obliczu podwyżki ceł z 15 do 25 procent w styczniu 2026 roku, ponieważ południowokoreański parlament nie ratyfikował już wynegocjowanej umowy handlowej. Szczególnie istotne są dodatkowe cła ogłoszone w styczniu 2026 roku w związku z konfliktem na Grenlandii: Niemcy i siedem innych krajów europejskich mają płacić dodatkowe cła w wysokości 10 procent od lutego i 25 procent od czerwca 2026 roku.

Trump uzasadniał swoje cła, powołując się na „bezpieczeństwo narodowe” w rozumieniu art. 232 ustawy o ekspansji handlu z 1962 roku oraz ustawy o międzynarodowych nadzwyczajnych uprawnieniach gospodarczych (IEEPA). Wprowadził również tzw. „ceły wzajemne”, które miały być oparte na nadwyżkach handlowych poszczególnych krajów w handlu z USA.

Jak duży wpływ na gospodarkę Niemiec ma polityka celna?

Wpływ na Niemcy jest ogromny. Niemiecki eksport do USA spadł o 9,4% do 135,8 mld euro w ciągu pierwszych jedenastu miesięcy 2025 roku. Sytuacja jest szczególnie dramatyczna w przemyśle motoryzacyjnym, tradycyjnie jednym z filarów niemieckiej gospodarki eksportowej: eksport samochodów i części samochodowych spadł o 17,5% do 26,9 mld euro. W sektorze inżynierii mechanicznej eksport spadł o 9% do 24,1 mld euro. Jedynie przemysł farmaceutyczny zdołał utrzymać swoje wyniki eksportowe, z niewielkim wzrostem o 0,7% do 26,2 mld euro.

Koszty ekonomiczne są znaczne. Instytut Ifo szacuje negatywny wpływ amerykańskich ceł na wzrost gospodarczy Niemiec na 0,3 punktu procentowego w 2025 r. i prognozuje 0,6 punktu procentowego na 2026 r. Instytut Makroekonomii i Badań nad Cyklami Koniunkturalnymi (IMK) Fundacji Hansa Böcklera zakłada, że ​​Niemcy będą musiały pogodzić się ze spadkiem wzrostu gospodarczego przekraczającym jeden procent PKB w ciągu pierwszych dwóch lat po wprowadzeniu ceł.

Niemieckie firmy odczuwają to bezpośrednio. Grupa Volkswagen została obciążona cłami w wysokości 2,1 mld euro w ciągu pierwszych dziewięciu miesięcy 2025 roku. Prezes VW, Oliver Blume, powiedział dziennikowi „Handelsblatt”, że planowana fabryka Audi w USA nie jest opłacalna finansowo przy niezmienionych cłach i wymaga stabilnych warunków ramowych.

Niemiecki przemysł jako całość stoi w obliczu ogromnych skutków. Według badania IFO z czerwca 2025 r., firmy z sektora inżynierii mechanicznej, w szczególności zorientowanego na eksport, zgłaszają najbardziej negatywne skutki polityki celnej – jedna czwarta firm z branży inżynierii mechanicznej zgłasza nawet bardzo negatywne skutki. Sytuacja jest podobnie dramatyczna w produkcji i przetwórstwie metali, gdzie około 70% firm zgłasza negatywne skutki.

Szczególnie problematycznym zjawiskiem są skutki pośrednie: Chiny ponownie wyprzedziły Stany Zjednoczone jako najważniejszy partner handlowy Niemiec, ponieważ handel z Republiką Ludową osiągnął 230,8 mld euro w pierwszych jedenastu miesiącach 2025 roku, podczas gdy handel z USA wyniósł zaledwie 222,8 mld euro. Jednocześnie niemiecki przemysł stalowy obawia się masowych przekierowań w produkcji: jeśli chińska i inna stal nie będzie mogła być eksportowana do USA z powodu amerykańskich ceł, europejski rynek ryzykuje zalew.

Które niemieckie gałęzie przemysłu są najbardziej dotknięte?

Branża motoryzacyjna jest na pierwszej linii frontu kryzysu. Stany Zjednoczone tradycyjnie były jednym z najważniejszych rynków zagranicznych dla niemieckich producentów premium, takich jak Porsche, BMW i Mercedes. Cła uderzyły w ten sektor mocniej i wcześniej niż w inne sektory – początkowo na poziomie 27,5%, który spadł do 15% po zawarciu umowy UE-USA w sierpniu 2025 r., choć nadal jest to sześciokrotność poprzedniego poziomu 2,5%. Ekspert motoryzacyjny Stefan Bratzel ostrzega: „Trump wywarł ogromny wpływ na przemysł motoryzacyjny w Niemczech i Europie. Swoimi cłami wzmacnia trend coraz większej produkcji samochodów tam, gdzie są sprzedawane. Dla naszego nastawionego na eksport przemysłu motoryzacyjnego oznacza to całkowitą erozję jego tradycyjnego modelu biznesowego”.

Sektor budowy maszyn zmaga się z podwójnym obciążeniem: z jednej strony jest obciążony ogólnymi cłami w wysokości 15%, a z drugiej strony Amerykanie nakładają również 50-procentowe cła na stal zawartą w maszynach. W rezultacie produkcja w niemieckim sektorze budowy maszyn skurczyła się trzeci rok z rzędu, co doprowadziło do redukcji zatrudnienia i skrócenia czasu pracy w wielu firmach.

Przemysł stalowy jest objęty najwyższymi cłami, wynoszącymi 50%. W ciągu pierwszych dziesięciu miesięcy 2025 roku eksport stali do USA spadł o jedenaście procent. Chociaż bezpośredni wpływ na Niemcy może być ograniczony, ponieważ Stany Zjednoczone nie są znaczącym odbiorcą unijnego eksportu stali i aluminium, pośrednie skutki zmiany wolumenu budzą coraz większe obawy w branży.

Przemysł chemiczny i farmaceutyczny również odczuwają skutki kryzysu, choć firmom farmaceutycznym udało się jak dotąd ustabilizować wyniki eksportu. Eksperci ostrzegają jednak, że eksporterzy leków mają powody do obaw o swoje interesy w USA, ponieważ w tym sektorze również spodziewane są podwyżki ceł.

Sektor technologii medycznych stoi przed szczególnymi wyzwaniami. Wyroby medyczne, które wcześniej były praktycznie bezcłowe, są obecnie objęte 20-procentowym cłem na import z UE. Globalne łańcuchy dostaw branży – pojedyncze urządzenie może zawierać japońską elektronikę, niemieckie części precyzyjne i amerykańskie oprogramowanie, być montowane w Meksyku i sterylizowane w Irlandii – są obciążone cłami na każdym etapie.

Co ciekawe, mniejsze sektory, takie jak żywność i rolnictwo (1,6% eksportu), urządzenia medyczne (7,4%), biżuteria i tekstylia (po 1,2%) oraz urządzenia elektroniczne, również są dotknięte. Sektor eksportowy jako całość stoi w obliczu fundamentalnej niepewności, która utrudnia inwestycje i planowanie.

Nasze amerykańskie doświadczenie w rozwoju biznesu, sprzedaży i marketingu – Zdjęcie: Xpert.Digital

Skupienie się na branży: B2B, digitalizacja (od AI do XR), inżynieria mechaniczna, logistyka, odnawialne źródła energii i przemysł

Więcej na ten temat tutaj:

• Centrum biznesowe Xpert

Centrum tematyczne z przemyśleniami i wiedzą specjalistyczną:

• Platforma wiedzy na temat globalnej i regionalnej gospodarki, innowacji i trendów branżowych
• Zbieranie analiz, impulsów i informacji ogólnych z obszarów, na których się skupiamy
• Miejsce, w którym można zdobyć wiedzę i informacje na temat bieżących wydarzeń w biznesie i technologii
• Centrum tematyczne dla firm, które chcą dowiedzieć się więcej o rynkach, cyfryzacji i innowacjach branżowych

Jak kształtują się statystyki niewypłacalności w Niemczech?

Liczba upadłości przedsiębiorstw również gwałtownie rośnie w Niemczech. Allianz Trade spodziewa się wzrostu o jedenaście procent do 24 320 przypadków w 2025 roku – co stanowi dwukrotność średniej międzynarodowej. Na 2026 rok firma prognozuje dalszą stabilizację na wysokim poziomie, ze wzrostem o jeden procent do szczytu 24 500 upadłości przedsiębiorstw. Znaczne odwrócenie trendu, ze spadkiem o cztery procent, jest spodziewane dopiero w 2027 roku.

Allianz Trade znacząco zrewidował swoją prognozę w październiku 2025 roku: firma pierwotnie przewidywała wzrost o zaledwie trzy procent na 2026 rok, ale ze względu na rosnące ryzyko niewypłacalności, obecnie spodziewany jest globalny wzrost liczby niewypłacalności przedsiębiorstw o ​​pięć procent. Kluczowym czynnikiem tego negatywnego rozwoju sytuacji są cła importowe wprowadzone przez USA, które powodują ogromne trudności dla eksporterów.

Szczególnie alarmujące jest ostrzeżenie ekspertów Allianz dotyczące efektu domina: rosnąca liczba bankructw wśród dużych firm może zwiększyć ryzyko reakcji łańcuchowych. Wpływ ten staje się szczególnie widoczny w porównaniach międzynarodowych: w Kanadzie w najgorszym scenariuszu może dojść do nawet 1900 dodatkowych bankructw, we Francji do 6000, w Hiszpanii do 10 000, a w Holandii do 700.

Chociaż Niemcy są uważane za mniej dotknięte niż niektóre inne kraje, sytuacja pozostaje napięta. Firmy, które musiały ogłosić upadłość w 2025 roku, to m.in. firma z branży nieruchomości mieszkaniowych Ziegert Group, niemiecki koncern chemiczny Venator, a także sieć sklepów obuwniczych Görtz. Brose, znany od lat dostawca systemów zamków drzwiowych dla przemysłu motoryzacyjnego, również musiał ogłosić upadłość.

Miro Bartz z Allianz Trade w Wiedniu, Austrii i Szwajcarii, dostrzega promyk nadziei na koniec tunelu niewypłacalności Niemiec: po osiągnięciu szczytu w 2026 roku widać już pewne rozluźnienie sytuacji. Zależy to jednak w dużej mierze od tego, czy ramy polityki handlowej ustabilizują się, a cła nie zostaną dodatkowo podwyższone.

Nadaje się do:

• Niewypłacalność przedsiębiorstw w Niemczech: Obudźcie się i przestańcie ciągle obwiniać polityków!

Jak cła wpływają na inflację i ceny konsumpcyjne?

Pytanie o to, kto ostatecznie ponosi koszty ceł, jest kluczowe dla oceny polityki handlowej Trumpa. Badanie przeprowadzone przez Kiloński Instytut Gospodarki Światowej prowadzi do jednoznacznego wniosku: 96% kosztów ceł ponoszą amerykańscy importerzy i konsumenci. Odkrycie to bezpośrednio przeczy zapewnieniom administracji Trumpa, która konsekwentnie twierdziła, że ​​cła będą pokrywane przez zagranicznych eksporterów.

Konkretny wpływ na amerykańskie gospodarstwa domowe jest znaczący. Yale University Budget Lab szacuje, że cła doprowadzą do wzrostu cen o 1,3%, co przekłada się na średnią stratę dochodów rzędu 1751 dolarów na gospodarstwo domowe. Inne analizy sugerują dodatkowe roczne koszty rzędu 1300–2100 dolarów na gospodarstwo domowe.

Austriacki Bank Narodowy (OeNB) prognozuje, że cła amerykańskie zwiększą stopę inflacji w USA o około 0,8 punktu procentowego w 2025 r. Eksperci ostrzegają przed dalszym wzrostem inflacji w 2026 r.: stopa inflacji może nawet przekroczyć cztery procent ze względu na łączny wpływ opóźnionego wpływu ceł, napiętego rynku pracy i ekspansywnej polityki fiskalnej.

Interesujący jest moment wystąpienia efektów cenowych. Początkowo inflacja utrzymywała się na względnie stabilnym poziomie 2,7%, pomimo ceł, które administracja Trumpa uznała za dowód na to, że krytycy się mylili. Ekonomiści wyjaśnili jednak, że procesy dostosowawcze będą „wolniejsze niż oczekiwano”. Analiza przeprowadzona przez Rezerwę Federalną w St. Louis wykazała, że ​​już wczesnym latem 2025 roku firmy przerzucały 35% kosztów ceł na konsumentów, podczas gdy Goldman Sachs szacuje, że wskaźnik ten może wzrosnąć nawet do 55%.

Prezes Amazona, Andy Jassy, ​​potwierdził na Światowym Forum Ekonomicznym w Davos w styczniu 2026 roku, że polityka taryfowa stopniowo podnosi ceny konsumpcyjne w USA. Chociaż sklep internetowy zgromadził znaczne zapasy przed wejściem w życie ceł, rezerwy te wyczerpały się jesienią, co oznaczało, że cła zaczęły stopniowo wpływać na ceny.

Jednak dla strefy euro OeNB prognozuje, że stopa inflacji będzie niższa o 0,2 punktu procentowego w 2025 roku, ponieważ negatywny wpływ amerykańskich ceł na wzrost gospodarczy będzie dominował i hamował inflację. Jednocześnie spodziewany jest wzrost importu z Chin, ponieważ Chiny będą mogły mniej eksportować do USA, co również wpłynie negatywnie na ceny.

Jak gospodarka USA jako całość reaguje na politykę celną?

Makroekonomiczny wpływ polityki taryfowej Trumpa na samą gospodarkę USA jest znaczący – i negatywny. Instytut Badań nad Makroekonomią i Cyklami Koniunkturalnymi (IMK) Fundacji Hansa Böcklera ustalił na podstawie symulacji, że Stany Zjednoczone mogą stracić nawet pięć procent swojego produktu gospodarczego. W scenariuszu „Trump 2”, który zakłada znaczniejsze podwyżki taryf i chińskie środki odwetowe, PKB USA byłby na koniec 2025 roku o prawie cztery procent niższy niż bez taryf i o ponad pięć procent niższy w czwartym kwartale 2026 roku.

„To niezwykłe, jak mocno gospodarka USA ucierpiała w tym scenariuszu” – podkreślają badacze IMK. Główne przyczyny: wzrost cen konsumpcyjnych, co zmniejsza siłę nabywczą amerykańskich gospodarstw domowych. Jednocześnie rosnąca inflacja prawdopodobnie skłoni Rezerwę Federalną USA do przyjęcia bardziej restrykcyjnej polityki.

Dane z rynku pracy potwierdzają te ponure prognozy. Z zaledwie 584 000 nowych miejsc pracy, rok 2025 był najsłabszym rokiem od 2009 roku. Wysokie cła, które miały „przywrócić” miejsca pracy w przemyśle, przyniosły odwrotny skutek: od kwietnia 2025 roku liczba miejsc pracy w przemyśle systematycznie spada. Badanie przeprowadzone przez Niemiecki Instytut Badań Ekonomicznych (DIW) oszacowało już straty spowodowane pierwszą rundą ceł Trumpa na około 75 000 miejsc pracy w 2020 roku. Ekonomiści obwiniają cła za obecne wyższe koszty produkcji, które hamują inwestycje.

Co ciekawe, deficyt handlowy USA praktycznie się nie zmienił pomimo ceł. Symulacje IMK pokazują, że bilans handlowy USA poprawił się zaledwie o 0,2 punktu procentowego. Przyczyna leży w złożonych zależnościach ekonomicznych: podczas gdy import spada, dolar amerykański również się umacnia, co powoduje, że import jest tańszy, a eksport droższy, co neutralizuje bilans handlowy.

Szczegółowa analiza przeprowadzona przez Wharton Budget Model na Uniwersytecie Pensylwanii wskazuje, że cła Trumpa obniżą PKB o około 5,1% do 2054 roku. Połączenie mniejszego kapitału prywatnego i mniejszej liczby przepracowanych godzin prowadzi do tego znacznego spadku produkcji. Nawet dodatkowe dochody z ceł, które pomagają zmniejszyć dług publiczny, nie są w stanie zrównoważyć tego efektu.

Jedno porównanie jest szczególnie wymowne: podniesienie podatków od przedsiębiorstw zamiast ceł w celu wygenerowania tych samych dochodów byłoby mniej szkodliwe dla gospodarki. Podatki od przedsiębiorstw są uważane za jedną z najbardziej zniekształcających gospodarkę metod generowania dochodów, a mimo to polityka celna obniża PKB i płace ponad dwukrotnie bardziej.

Czy są jacyś zwycięzcy w polityce celnej?

Choć negatywne skutki polityki celnej dominują, istnieją obszary, które rzeczywiście na niej korzystają. Administracja Trumpa zebrała prawie 300 miliardów dolarów z podatków i ceł w 2025 roku – znaczący efekt fiskalny. W tym sensie deklarowany cel zasilenia skarbu państwa cłami został osiągnięty.

W samych Stanach Zjednoczonych, wbrew międzynarodowym trendom, liczba bankructw przedsiębiorstw spadła w ciągu roku o cztery procent, ponieważ cła chronią amerykańskich dostawców przed międzynarodową konkurencją. Amerykańskie firmy, które nie muszą płacić ceł i nie potrzebują importowanych dóbr pośrednich, korzystają ze zmniejszonej presji konkurencyjnej. Eksporterzy z innych krajów musieli oferować swoje produkty w USA po wyższych cenach lub przekierowywać łańcuchy dostaw przez kraje takie jak Indie, Wietnam czy Meksyk, aby zminimalizować obciążenia celne, co było korzystne dla firm z siedzibą w USA.

Niektóre branże rzeczywiście odniosły sukces: import stali osiągnął najniższy poziom od dwudziestu lat, produkcja paneli słonecznych podwoiła się w pierwszym kwartale, a reshoring – przeniesienie produkcji z powrotem do Stanów Zjednoczonych – wzrósł o 454 procent. Te dane pokazują, że polityka Trumpa przyniosła zamierzony skutek w określonych obszarach.

Duzi detaliści, tacy jak Walmart, przetrwali kryzys, a nawet nadal się rozwijają. Sukces Walmartu wynika z kilku czynników: koncentracji na produktach pierwszej potrzeby, konkurencyjnych cen i dbałości o dobry stosunek jakości do ceny. Sprzedaż internetowa firmy wzrosła w zeszłym roku o 27%. Inni duzi detaliści z dużymi środkami finansowymi i zdywersyfikowanymi łańcuchami dostaw również są lepiej przygotowani do przetrwania zawirowań związanych z cłami niż mniejsi konkurenci.

Eksperci ds. handlu ostrzegają jednak, że te pozorne sukcesy są mylące: „Niewłaściwie mierzymy sukces” – argumentuje jeden z analityków. Sukcesy w sektorze stalowym i reshoringu maskują głębsze szkody dla małych firm, które zatrudniają 46% siły roboczej sektora prywatnego. Jeśli te firmy się kurczą, szkody się rozprzestrzeniają: pracownicy tracą pracę, a rynki pracy słabną.

Jak eksperci oceniają politykę celną jako całość?

Zdecydowana większość ekspertów ekonomicznych uważa politykę celną Trumpa za porażkę lub co najmniej wysoce problematyczną. Badanie przeprowadzone w 2020 roku przez Niemiecki Instytut Badań Ekonomicznych (DIW) wykazało, że nawet po pierwszej kadencji Trumpa, jego agresywna polityka handlowa nie przyniosła oczekiwanych rezultatów. „Ani rozwiązanie i renegocjacja różnych umów, ani liczne cła importowe nie stworzyły miejsc pracy w USA ani nie zmniejszyły znacząco deficytu handlowego” – stwierdzono w badaniu.

Kiloński Instytut Gospodarki Światowej w swojej najnowszej analizie wydał druzgocący werdykt: „Ameryka sama sobie szkodzi”. Koszty ceł ponosi niemal w całości sama gospodarka amerykańska, a nie zagraniczni eksporterzy. Paul Krugman, laureat Nagrody Nobla w dziedzinie ekonomii, pisze w swoim artykule „Jeden rok Trumponomii” na Substacku, ostrzegając, że Trump obsesyjnie trzyma się ceł, a na dowody ich niepowodzenia reaguje zaprzeczaniem i podwajaniem środków.

Co ciekawe, niektórzy analitycy przyznają, że ich początkowe prognozy były zbyt pesymistyczne. Komentarz RSIS (Rajaratnam School of International Studies) w Singapurze analizuje, dlaczego katastrofalne przewidywania ekonomistów dotyczące ceł Trumpa z okazji „Dnia Wyzwolenia” się nie spełniły. Trzy pominięte czynniki złagodziły spodziewany cios: schemat wycofywania się Trumpa z zagrożeń (nazywany efektem „TACO”), zmiany strukturalne w inwestycjach w zielone technologie i sztuczną inteligencję oraz elastyczność polityki pieniężnej w krajach ASEAN.

Analitycy ostrzegają jednak: „Nasze błędy w prognozach nie uzasadniają arsenału ceł Trumpa. Minimalny, jak dotąd, rzeczywisty wpływ wynikał w dużej mierze z czynników pozostających poza jego kontrolą”. Wyższe cła i utrzymująca się niepewność co do ich ostatecznego poziomu wygenerowały ogromne koszty niepewności, które nadal obciążają przedsiębiorstwa.

Niemiecki Instytut Spraw Międzynarodowych i Bezpieczeństwa (SWP) w Berlinie określa politykę handlową Trumpa jako „nieobliczalną” i ostrzega przed ryzykiem systemowym. Pomysł, że środki polityczne mogłyby stworzyć więcej miejsc pracy w przemyśle, był wysoce kontrowersyjny, ponieważ znaczna część miejsc pracy w przemyśle nie jest tracona na rzecz Chin czy Meksyku, lecz zastępowana przez maszyny i roboty.

Sebastian Dullien z IMK podsumowuje to następująco: „Dla niemieckich eksporterów rynek amerykański nie jest już rynkiem wzrostu w dającej się przewidzieć przyszłości, lecz przekształcił się w ryzykowny biznes”. Alexander Krüger, główny ekonomista Hauck Aufhäuser Lampe Privatbank, krytykuje: „Przypadek Grenlandii pokazuje, że polityka handlowa USA jest coraz częściej wykorzystywana do celów geopolitycznych”.

Niedawny sondaż ujawnia nastroje amerykańskiej opinii publicznej: według YouGov, szokujące 69% Amerykanów – w tym większość Republikanów – uważa, że ​​cła Trumpa spowodują wzrost cen zamiast chronić pracowników. To niezwykłe, ponieważ nawet zwolennicy administracji Trumpa przyznają, że mają one negatywny wpływ.

Wyniki polityki gospodarczej po roku rządów Trumpa 2.0 są zatem otrzeźwiające. Niewiele wskazuje na obiecany boom gospodarczy. Zamiast tego firmy po obu stronach Atlantyku zmagają się z bankructwami, wyższymi kosztami i ogromną niepewnością. Polityka celna okazała się mieczem obosiecznym, przynosząc więcej szkody niż pożytku – a ostatecznie rachunek płacą sami amerykańscy konsumenci i firmy.

☑️Naszym językiem biznesowym jest angielski lub niemiecki

☑️ NOWOŚĆ: Korespondencja w Twoim języku narodowym!

Konrad Wolfenstein

Chętnie będę służyć Tobie i mojemu zespołowi jako osobisty doradca.

Możesz się ze mną skontaktować wypełniając formularz kontaktowy lub po prostu dzwoniąc pod numer +49 7348 4088 965 (Monachium) . Mój adres e-mail to: wolfenstein ∂ xpert.digital

Nie mogę się doczekać naszego wspólnego projektu.

☑️ Wsparcie MŚP w zakresie strategii, doradztwa, planowania i wdrażania

☑️ Stworzenie lub dostosowanie strategii cyfrowej i cyfryzacji

☑️Rozbudowa i optymalizacja procesów sprzedaży międzynarodowej

☑️ Globalne i cyfrowe platformy handlowe B2B

☑️ Pionierski rozwój biznesu / marketing / PR / targi

Skorzystaj z bogatej, pięciokrotnej wiedzy specjalistycznej Xpert.Digital w ramach kompleksowego pakietu usług | Badania i rozwój, XR, PR i optymalizacja widoczności cyfrowej — Zdjęcie: Xpert.Digital

Xpert.Digital posiada dogłębną wiedzę na temat różnych branż. Dzięki temu możemy opracowywać strategie „szyte na miarę”, które są dokładnie dopasowane do wymagań i wyzwań konkretnego segmentu rynku. Dzięki ciągłej analizie trendów rynkowych i śledzeniu rozwoju branży możemy działać dalekowzrocznie i oferować innowacyjne rozwiązania. Dzięki połączeniu doświadczenia i wiedzy generujemy wartość dodaną i dajemy naszym klientom zdecydowaną przewagę konkurencyjną.

Więcej na ten temat tutaj:

• Wykorzystaj 5-krotną wiedzę Xpert.Digital w jednym pakiecie – już od 500 €/miesiąc

Pozyskiwanie zamówień i rozwój organizacji – Zdjęcie: Xpert.Digital

Xpert.Digital wspiera firmy w tej złożonej transformacji, niezależnie od tego, czy chodzi o zbudowanie od podstaw nowoczesnego systemu pozyskiwania zamówień, czy optymalizację istniejących procesów. Dzięki kompleksowej wiedzy z zakresu marketingu, sprzedaży, analizy danych, transformacji cyfrowej i rozwoju organizacyjnego, prowadzimy Państwa firmę w kierunku strategicznego repozycjonowania. Nasze podejście jest holistyczne: nie tylko optymalizujemy procesy, ale także rozwijamy ludzi i kulturę organizacyjną niezbędną do osiągnięcia trwałego, mierzalnego sukcesu.

Więcej na ten temat tutaj:

• Współczesne pozyskiwanie zamówień nie jest już odizolowaną funkcją sprzedaży